Ta’qib va tahdid: xavfsizligingizni ta’minlash uchun qanday choralar ko‘rish kerak?

Istalmagan qo‘ng‘iroqlar, takroriy xabarlar, ortdan kuzatish yoki uy, ish va o‘qish joyiga kelib bezovta qilish insonning xotirjamligini buzishi mumkin. Bunday harakatlar tahdid bilan qo‘shilsa, xavfsizlikka jiddiy xavf tug‘diradi. Ularni shunchaki “e’tibor” yoki “hazil” deb e’tiborsiz qoldirmaslik kerak.

O‘zbekiston Respublikasining xotin-qizlarni tazyiq va zo‘ravonlikdan himoya qilishga oid qonunida ta’qib etish tushunchasi belgilangan. Unda jabrlanuvchining xohishiga qarshi, takroriy qarshiligi yoki ogohlantirishiga qaramay muloqotga urinish, uni qidirish, yashash, ish yoki o‘qish joyiga borish orqali xavfsizligi uchun xavotir uyg‘otadigan harakatlar nazarda tutiladi. Biroq yordam so‘rash uchun xavfli shaxs bilan qayta aloqa qilish yoki uni shaxsan ogohlantirish shart emas.

Jinoyat kodeksining 112-moddasiga ko‘ra, o‘ldirish yoki zo‘rlik ishlatish bilan qo‘rqitish, bu harakat amalga oshirilishidan xavfsirash uchun yetarli asoslar mavjud bo‘lsa, javobgarlikka sabab bo‘ladi. Tahdidning mazmuni, shaxsning harakatlari va hodisa sharoitlari birgalikda baholanadi. Jismoniy hujum hali sodir bo‘lmaganligi xavfni e’tiborsiz qoldirish uchun asos emas.

Bevosita xavf sezsangiz, imkon qadar odamlar va mas’ul xodimlar bor xavfsiz joyga o‘ting hamda ichki ishlar organlariga xabar bering. Sizni kuzatayotgan shaxs bilan yolg‘iz uchrashmang, uni quvishga yoki mustaqil ushlashga urinmang. Ishonchli yaqinlaringizga vaziyatni ayting, zarur bo‘lsa, ish yoki ta’lim muassasasidagi xavfsizlik xodimlarini ogohlantiring.

Xavfsiz bo‘lsa, xabarlar, qo‘ng‘iroqlar tarixi, akkaunt ma’lumotlari va mavjud yozuvlarni saqlang. Hodisalarning sanasi, vaqti, joyi va guvohlarini qayd etib boring. Dalil yig‘ish uchun uchrashuv tashkil etmang yoki tahdidni davom ettirishga undamang. Murojaatda aniq bilgan holatlaringizni bayon qiling.

Raqamli xavfsizlikka ham e’tibor bering. Joylashuvni ulashish va akkauntlarga kirish ruxsatlarini tekshiring, zarur bo‘lsa, xavfsiz qurilmadan parollarni yangilang. Shubhali kuzatuv yoki qurilmaga begona kirishdan xavotir bo‘lsa, ishonchli mutaxassisdan yordam oling. Aloqani cheklash yoki bloklash choralarini xavfsizlik holatingizga mos tanlang.

Tazyiq va zo‘ravonlikka duch kelgan xotin-qizlar himoya orderi masalasida ichki ishlar organlariga murojaat qilishi mumkin. Huquqiy va ruhiy yordam olish ham muhim. Yaqiningiz ta’qibdan shikoyat qilsa, uni ayblamasdan tinglang va ma’lumotlarini oshkor qilmang. Xavfsizlikni ta’minlash — tahdidni jiddiy qabul qilish va o‘z vaqtida yordam so‘rashdan boshlanadi.